نقدی بر تلویزیون

پنج‌شنبه 28 دی 1391 ساعت 18:16

مراقب تبلیغات زیر پوستی برنامه های اجتماعی صدا سیما باشید!

 

از تلویزیون ایران برنامه های مختلفی پخش می شود که از ابتدا با  رویکرد اجتماعی و آموزه های خانوادگی شروع به کار کرده اند. این برنامه ها از ابتدا و در فواصل گوناگون هدف خود را آموزش برای زندگی بهتر عنوان می کنند.

اما در سال های اخیر رویکرد این برنامه ها تغییر(به تجاری) کرده. کم کم تبلیغات به محتوای برنامه ها راه پیدا کرده و متاسفانه تولید کنندگان این برنامه ها به طور مستقیم برای مخاطبان در مورد رویکرد تجاری خود صحبتی نمی کنند.

برای مثال برنامه شبکه تهران: برنامه " به خانه بر می گردیم "  این برنامه طبق اطلاعاتی که در سایت صدا و سیما آمده از سال 77 با محوریت خانواده شروع به کار کرده. اما اکنون بخش اعظم برنامه را به تبلیغ محصولات مختلف و حتی حضور نماینده شرکت ها برای تشریح و تبلیغ محصول خود اختصاص داده.

استفاده از تبلیغات برای کسب درآمد در چنین برنامه هایی غیر قابل اجتناب است؛ برنامه ی به خانه بر می گردیم 13 سال است که فعالیت می کند و مخاطبان خاص خود را پیدا کرده که برای شروع برنامه آشپزی و ضبط صدای آن و یادداشت برداری لحظه شماری می کنند، کمترین حقی که این مخاطبان دارند آگاهی از تغییر رویه برنامه  است.

آگاهی از تبلیغاتی زیر پوستی و نرمی که در فکر و ذهن مخاطب می نشیند.

به نقل از سایت صدا سیما: "برنامه به خانه بر می گردیم یک برنامه ترکیبی زنده واستودیی است که در یک خانه دکورین تلویزیونی با همراهی مجریان، کارشناسان، میهمانان مختلف، استادان، مربیان فرهنگی، اجتماعی، علمی و... ارائه می گردد؛ درطی آن بخش های کوتاه مستند با موضوع خانواده ونیز نمآهنگ های مناسب،طرح سوال مسابقه و ارائه اطلاعات علمی وخبری ذیربط با محوریت خانواده، آموزه متنوع، متعدد ومختلف برای خانواده ها ا رائه می گردد..."

بعد از 13 سال خط مشی برنامه  به خانه بر می گردیم تغییر کرده، اما آیا رویکرد جدید برای مخاطبان شفاف سازی شده؟ حق مخاطب است که در صورت انتخاب این برنامه برای پر کردن اوقات خود به طور آگاهانه و هوشیارانه به تماشا بنشیند.

این یعنی ما(تلویزیون) قصد فریب مخاطب را داریم، ما هر شرکتی که پول بیشتری دهد سناریوی بهتری برای تبلیغ محصولش دربرنامه ارائه می دهیم بدون آن که حق مخاطب را مد نظر داشته باشیم.

 در برنامه طنز " خنده بازار " بار ها این عمل را نقد کرده اند.

 

انواع تبلیغ از نظر شیوه اجرایی و القایی:

الف) تبلیغات مستقیم:  در این روش مبلغ پیام خود را به طور صریح و بی پروا هر چند با رنگ و لعاب و بوق و کرنا در قالب متن یا تصویر به مخاطبین خود ابلاغ می کنند و مهمترین فایده تبلیغات مستقیم برای گیرندگان  پیام آن است که آنها از تبلیغی بودن پیام مستقیم با خبر بوده و در معرض غافلگیری قرار نمی گیرند و در پذیرش یا رد آن مختارند و همچنین گسترده بودن میدان عمل برای عاملان  آن و بکارگیری از اکثر  ابزارها و وسایل در جهت تاثیر گذاری سریعتری برخوردار است.

ب) تبلیغات غیر مستقیم: این تبلیغات نمود و ظهور علنی و صریح نداشته و با این شیوه اهداف تبلیغی پیامها غیر مستقیم، پنهان و غیر محسوس منتشر و صادر می شود. برای تنظیم طرح و برنامه های آن نمیتوان از همه امکانات استفاده کرد و نیازمند آماده سازی، زیرکی و هوشمندی و اطلاعات و تجربه  زیاد بوده و عوامل و شرایط و احوال مختلف را می طلبد و ویژگی آن عبارتند از:

1- پیامها از کانالهای نامرئی، پنهان و یا غیر منتظره عبور داده می شوند

2-  معمولا مخاطبان بارها به طور غافلگیرانه آنها را دریافت می کنند و در واقع به آنها تحمیل می شود

3- از روش و قاعده منظم و مشخصی پیروی نمیکند بلکه ساخت و ساز  آنها بیشتر از فرصتهای پیش آمده و حوادث پیش بینی نشده سود برده می شود.

نظرات (0)
امکان ثبت نظر جدید برای این مطلب وجود ندارد.